.OpiSZ PyszczakA
rozwiązanie konkursu

Jury składające się z członków redakcji MalawiPL zapoznało się z pracami nadesłanymi na konkurs. Niestety, zdecydowana większość z nich nie spełniała wymogów regulaminowych. W związku z tym jury zdecydowało rozstrzygnąć konkurs w jednej turze. Niniejszym ogłaszamy, że zwycięzcą konkursu, autorem najlepszego opisu został Piotr Tumidajski Poniżej przeczytacie jego opis Melanochromis auratus. Gratulujemy!

Melanochromis auratus – Pyszczak złocisty

Każdy z młodych Malawistów chciał mieć kiedyś w swoim baniaku pyszczaka – legendę, Melanochromis auratus. Pierwszy człon nazwy łacińskiej oznacza przynależność do rodziny; Melanochromis – znaczy, że ryba posiada na ciele kolor czarny, melano – czarny, chromis – kolor. Drugi człon; auratus oznacza złocisty. Jednak, mimo wspaniałego ubarwienia i specyficznych zachowań, nie jest to ryba dla początkujących w akwarystyce afrykańskiej, a już w szczególności ogólnej akwarystyce. Jest to bowiem jeden z najbardziej agresywnych gatunków z grupy Mbuna.

Ryba została odkryta w jeziorze Malawi w 1897 r. przez Boulengera. Młode posiadają ubarwienie prawie takie samo jak samica. Różnice polegają na mniejszej ilości plam na płetwie ogonowej, bardziej równych liniach pasów na ciele, braku atrap jajowych i lekko opalizujących krawędziach płetw.

Po czterech, pięciu miesiącach można już odróżnić samca od samicy. Dorosłe ryby charakteryzują się wyraźnym dymorfizmem płciowym.

Samica:
Dominującym kolorem ciała jest żółto-miodowy. Ciągnie się on od brzucha aż do pierwszego, srebrnego, podłużnego pasa. Nad nim ciągnie się kolejny, od początku płetwy ogonowej aż do złączenia się z biegnącym z drugiej strony ciała pasem, na głowie ryby. Pas ten jest koloru ciemnobrązowego, patrząc pod odpowiednim kątem wydaje się, że jest on pokryty jakby delikatnym meszkiem. Ponad nim znajduje się kolejny, znowu w kolorze srebrnym, później cienki pas żółty, srebrny, czarny. Na grzbiecie ciała jest w kolorze jasnożółtym. Płetwa ogonowa jest żółto-srebrna, z czasem tylko w odcieniach żółtego. Posiada układ ciemnych plam, charakterystyczny dla danego osobnika, z tym, ze największe plamy znajdują się na górnej części, z mniejsze, na dolnej. Płetwa odbytowa posiada na dole ciemną pręgę, za którą mogą być małe, żółte atrapy jajowe. Spodnia część ciała jest w kolorze nieco jaśniejszym od boków ciała. Płetwa grzbietowa jest w kolorze kremowym, z ciemnobrązowym pasem. Zakończona jest delikatną linią, w kolorze złoto-miodowym. Gdy ryba się denerwuje, pasy złoto-białe mogą nabierać koloru różowego.

Samiec:
Samiec jest jakby negatywem samicy. Dominującym kolorem jest czarno-brązowy, z wiekiem mogący nawet przybierać odcienie ciemnego fioletu. Układ pasów na ciele jest podobny, od dołu czarny, bardzo cienki srebrny, żółty, srebrny, czarny, srebrny, żółty, srebrny, czarny. Często różnice między srebrnym a żółtym się zacierają. Płetwa ogonowa także posiada plamy, których wielkość maleje wraz z odległością od ciała ryby. Pod brzuchem i koło pyska ciało jest w kolorze jasnym, połyskującym srebrem. Płetwa odbytowa jest w kolorze ciemnożółtym, z akcentami czarnego i z kilkoma dużymi atrapamia jajowymi, koloru jaskrawo-żółtego. Kolory wzmacniają swoją intensywność i ciemnieją podczas walki i tarła.

Jak już wspomniałem auratus jest jednym z najbardziej agresywnym z pyszczaków, zamieszkujących jezioro Malawi. W akwarium potrafi on zająć prawie całe dno, dlatego nie wolno go trzymać w małym akwarium, minimalnym litrażem wydaje się być baniak 150 litrowy. W naturalnym środowisku przebywa na kamienistym podłożu, dlatego w akwarium musi znajdować się dużo kamieni, rośliny będą tylko przysmakiem dla auratusa, który w swojej diecie wymaga 50% pokarmu roślinnego.

Młode ryby współżyją ze sobą dość zgodnie. Częste bójki między młodymi nie stanowią zagrożenia dla ich zdrowia i są wynikiem młodzieńczego temperamentu. Jednak gdy mają one wielkość ok. 5 cm bójki szczególnie miedzy samcami, mogą być dla podopiecznych śmiertelne. Gdy w baniaku posiadamy dorosłego, dominującego samca, nie powinno się wprowadzać nowych auratusów. Każdą inną rybę należy wpuszczać po ciemku, najlepiej na noc.

Pyszczaki złociste dorastają do ok. 12 cm. Auratusy powinny w swojej diecie mieć dużo pokarmu pochodzenia roślinnego. Oprócz gotowych pokarmów roślinnych można stosować takie jak: sałata, szpinak, miękkie rośliny wodne (paprotka, wywłócznik, wgłębka rzęsa), sparzone i przepłukane płatki owsiane. Resztę mogą stanowić pokarmy pochodzenia zwierzęcego.

Gody auratusów odbywają się dosyć szybko. Po 1-2 godzinnym tarle samica składa ziarna ikry na kamień lub liść, w liczbie 30-35 sztuk. Samica przetrzymuje ikrę w pysku przez 24-30 dni, ale w niektórych przypadkach okres ten przedłuża się jeszcze o parę dni. Po urodzeniu młode mają po 10 mm długości. Samica dba o nie, w razie niebezpieczeństwa i przed nocą udziela mu schronienia we własnym pysku.

Piotr Tumidajski